Gdy rozglądam się wokół siebie widzę
dziewczęta i kobiety o pięknych, gęstych włosach, a przecież
badania statystyczne dowodzą, że co druga dorosła Polka ma
problemy związane z wypadaniem włosów. Jako przyczyny tego
zjawiska podawane są: stres, nerwowy tryb życia, niewłaściwe
odżywianie, brak witamin i mikroelementów, predyspozycje
genetyczne, wiek i choroby skóry.
Więc jak to jest? Czy się tak dobrze maskujemy, czy te, którym
włosy wypadły lub wypadają są poza zasięgiem mojego wzroku?
Żeby zgłębić ten problem, zacznę od korzeni, czyli od
przeliczenia włosów na głowie.
Włosy,
obok paznokci, są jednym z przydatków skóry.
Dla
współcześnie żyjącego człowieka główną rolą
włosów jest ich funkcja estetyczna, upiększająca. Choć
sądzę, że bujne owłosienie na głowie przydaje się zimą tym z
nas, które nie lubią czapek. Zresztą, czy ktoś widział
zimą przy minus 20ºC łysego z gołą głową? A przecież
widuje się wtedy odważnych, chodzących bez czapek, którym
wystarcza bardziej lub mniej bujna czupryna.
Na głowie mamy około
100.000-150.000 mieszków włosowych, z każdego z nich może
wyrosnąć w ciągu życia 20-30 włosów. Przeciętnie na 1
cm2 owłosionej skóry głowy przypada 300 włosów.
Całkowita liczba mieszków włosowych jest niezmienna w ciągu
życia, a ustala się między 9 a 22 tygodniem życia płodowego.
Szybkość wzrostu włosa zależy od płci, wieku, pór roku.
Na owłosionej skórze głowy wynosi około 1 cm w ciągu
miesiąca. Średnica łodygi włosa wynosi średnio około 0,08 mm.
Każdego dnia tracimy około 50-150 włosów. Jest to zjawisko
fizjologiczne, związane z aktualną fazą cyklu wzrostu włosa, co
nas odróżnia od zwierząt, które linieją o określonej
porze.
Prześledzimy budowę włosa.
Włos
składa się z trzech warstw: od zewnątrz otacza go cienka osłonka,
druga warstwa to warstwa środkowa, czyli kora włosa, a ta trzecia,
najbardziej wewnętrzna to rdzeń.
Warstwa korowa włosa zudowana
jest ziaren barwnika, występujących na całej długości włosa i
to właśnie ona determinuje kolor włosów, oczywiście ten
naturalny.
Zewnętrzną warstwą włosa jest osłonka, zbudowana z
dachówkowato nachodzących na siebie komórek
(przypomina szyszkę). We włosach zdrowych osłonka znajduje się na
całej ich długości, natomiast we włosach zniszczonych ulega
degeneracji. W zależności od stopnia zniszczenia włosa mogą to
być ubytki miejscowe, aż do całkowitego jej zaniku.
W pełni
rozwinięty włos można podzielić wzdłuż na:
korzeń włosa
tkwiącego w skórze, a dokładnie w mieszku włosowym
trzon, zwany łodygą włosa
koniec włosa, który jest
ostro zakończony i występuje tylko we włosach
niestrzyżonych
Korzeń to dolna część włosa, znajdująca się
w mieszku włosowym, do którego uchodzi gruczoł łojowy. Jego
najważniejszą częścią jest macierz, w której znajdują
się żywe komórki włosa, w których zachodzą
intensywne procesy metaboliczne i bardzo intensywny podział, w
wyniku którego stare komórki są wypychane ku górze,
co powoduje ich obumieranie i rogowacenie. Ich miejsce zajmują młode
komórki.
Widoczna część włosa to trzon, zbudowany z
martwych komórek, nie jest ukrwiony ani unerwiony, dzięki
czemu obcinanie włosów nie jest bolesne. Wnętrze włosa jest
wypełnione keratyną, czyli białkiem bogatym w siarkę. W centrum
włosa znajduje się rdzeń zawierający glikogen i białka bogate w
aminokwasy.
Każda rasa ludzka różni się wyglądem włosów
i ich budową, np. przekrój poprzeczny włosa rasy białej
jest kolisty, natomiast rasy żółtej - owalny.
Włosy: rodzaje
Teraz zrobimy przegląd głów, by
rozróżnić rodzaje porastających je włosów.
Teraz zrobimy przegląd głów, by rozróżnić
rodzaje porastających je włosów.
Możemy mieć
włosy:
-normalne
-suche
-przetłuszczające
się
-mieszane
-cienkie i delikatne
-zniszczone
Włosy normalne mają naturalny i zdrowy wygląd,
są sprężyste, puszyste, błyszczące. Nie przetłuszczają się,
nie rozdwajają na końcach, nie sprawiają problemów i nie
wymagają specjalnej troski. Ich pielęgnacja nie sprawia problemów,
łatwo poddają się wszelkim zabiegom. Przeważnie wymagają mycia 2
do 3 razy w tygodniu i stosowania lekkich odżywek, co pozwoli
utrzymać im tę dobrą kondycję i ochronić przed szkodliwymi
czynnikami zewnętrznymi. Szampon powinien podtrzymywać ich
naturalną wilgotność i regulować pracę gruczołów
łojowych, a odżywka nadawać połysku i ułatwiać rozczesywanie.
Włosy normalne są najmniej kłopotliwe, najbardziej odporne na złe
traktowanie i - niestety - występują niezwykle rzadko.
Włosy suche to włosy pozbawione połysku,
trudne do układania, szorstkie w dotyku, skłonne do elektryzowania.
Mogą być suche z natury, gdy gruczoły łojowe skóry głowy
wytwarzają zbyt mało sebum, lub mogą stać się takie z powodu
czynników zewnętrznych (chlorowana woda, słońce, wysoka
temperatura, źle przeprowadzone zabiegi fryzjerskie). Włosy suche
są niemal całkowicie pozbawione otoczki tłuszczowej, która
chroni rdzeń włosa przed utratą wilgoci. Zdrowe włosy powinny
zawierać co najmniej 10% wody. Włosy suche mają jej dużo mniej,
dlatego podstawą pielęgnacji jest uzupełnienie tego niedoboru
poprzez stosowanie szamponów do włosów suchych i
zniszczonych oraz specjalnych odżywek, a nawet masek. Włosy suche
są najbardziej podatne na uszkodzenia podczas suszenia i układania,
dlatego należy postępować z nimi wyjątkowo delikatnie i nie
suszyć gorącym powietrzem suszarki. A gdyby pojawił się łupież
suchy, należy udać się po pomoc do dermatologa.
Włosy przetłuszczające się są tłuste,
świecące się, pozlepiane w pasma przyklejone do głowy, mają
skłonność do łupieżu i wypadania. Przetłuszczanie się włosów
jest najczęściej skutkiem nadmiernej produkcji sebum przez gruczoły
łojowe skóry, których na głowie mamy około 125 000.
Sebum zatyka pory skóry, uniemożliwiając jej normalne
oddychanie i obciąża włosy. Prawdopodobnymi czynnikami
etiologicznymi łojotoku są zakażenia drożdżakami, głownie
pityrosporum ovale. Odpowiednia pielęgnacja polega na uregulowaniu
przetłuszczania się skóry głowy. Włosy przetłuszczające
się wymagają codziennego mycia, które oczyści je z nadmiaru
łoju. Powinno się używać preparatów stworzonych specjalnie
do skóry z łojotokiem, które działają
przeciwbakteryjnie, ale łagodnie i delikatnie. W przypadkach
uporczywego łojotoku, gdy nie wystarcza odpowiednia higiena, należy
zwrócić się po poradę i pomoc do dermatologa.
Nadmierny
łojotok sprzyja powstawaniu łupieżu tłustego. Z
definicji wynika, że jest to drobno płatkowe złuszczanie skóry
owłosionej głowy. W stanie zaawansowanym (zaniedbanym?) na głowie
opanowanej łupieżem tłustym występują uwarstwione żółte
strupy i objawy stanu zapalnego, powodujące swędzenie i trwałe
wypadanie włosów. Łupież i łojotok ulegają samoczynnemu
(?) zmniejszaniu w miarę postępującego łysienia. Leczenie
powinien prowadzić dermatolog, który zleci stosowanie kremów
i płynów przeciwgrzybiczych. Dodatkowo wskazane jest używanie
poleconego przez lekarza szamponu przeciwgrzybiczego. Leczenie jest
trudne i długotrwałe. Więc, mimo że złuszczanie jest drobno
płatkowe, to problem wcale niemały.
Włosy mieszane, podobnie jak cera mieszana, są
dość kłopotliwym rodzajem włosów. Są to włosy
przetłuszczające się u nasady, natomiast suche i łamliwe na
końcach. Ich pielęgnacja polega na wyregulowaniu nadmiernego
wydzielania sebum, a jednocześnie nawilżeniu włosa na całej jego
długości. Należy umiejętnie, najczęściej metodą prób i
błędów, połączyć sposób pielęgnacji włosów
tłustych i suchych.
Włosy cienkie i delikatne na ogół są
jasne i "nieposłuszne", trudne do układania. Słabość i
cienkość włosów może być uwarunkowana genetycznie, ale
może też być wynikiem silnego stresu, zaburzeń hormonalnych czy
błędów dietetycznych. Włosy tego typu są około 25%
cieńsze niż włosy normalne, przez co wydaje się, że ich jest
mniej na głowie, niezależnie od rzeczywistej ilości. Włosy te są
bardzo delikatne, szybko tracą połysk i sprężystość, często
łamią się, rozdwajają. Wymagają mycia i wzmocnienia, ale
delikatnymi, lekkimi preparatami. Najlepiej zregenerują je lekkie,
nie tłuste, dodające objętości włosom odżywki.
Włosy zniszczone to kompletne przeciwieństwo
włosów normalnych, ich łuski nie są już ułożone
dachówkowato, lecz odchylone i połamane, w efekcie czego
włosy te nie odbijają światła i są matowe, zawierają zbyt mało
wilgoci - są suche, szorstkie, łamliwe, a jednocześnie sztywne,
łatwo się plączą i są trudne do rozczesania. Takie włosy często
są efektem źle przeprowadzonych - lub przeprowadzanych zbyt często
- zabiegów fryzjerskich, źle dobranych kosmetyków,
nadmiernego nasłonecznienia (bez odpowiedniej ochrony), działania
wysokiej temperatury, kontaktu ze słoną lub chlorowaną wodą. Przy
ich pielęgnacji (a właściwie ratowaniu) ważne jest stosowanie
szamponów i odżywek regenerujących zniszczoną strukturę
włosa, regulujących wilgotność w ich wnętrzu, a jednocześnie
wygładzających powierzchnię włosa i ułatwiających
rozczesywanie. Preparaty używane do pielęgnacji tych włosów
powinny zawierać proteiny, keratynę i witaminy. Często pomocne
jest znaczne skrócenie zniszczonych włosów i praca
"od podstaw".
Włosy: czesanie i modelowanie
Włosy to bardzo ważny element naszej kobiecej
urody. Zwracamy na nie szczególną uwagę,pielęgnujemy,
dbamy, odżywiamy je i czeszemy.
Po każdym czesaniu patrzymy na szczotkę czy grzebień i
liczymy ilość wypadniętych włosów. I tu pada pytanie, co
jest lepsze szczotka czy grzebień? W drogeriach i sklepach
znajdujemy różnego rodzaju szczotki i grzebienie, mające
różne zastosowanie. Co innego stosujemy do czesania, co
innego do modelowania a jeszcze coś innego do prostowania.
Producenci zapewniają nam różnorodność rodzaju i modelu.
Jak dokonać odpowiedniego wyboru?
Otóż do czesania zaleca
się szczotki z włosiem naturalnym, są one delikatne, nie łamią i
nie niszczą włosów. Jeśli taka szczotka jest jednak zbyt
delikatna możemy wybrać szczotkę z plastikowymi kolcami
zakończonymi kuleczkami. Doskonale masuje głowę i rozczesuje
włosy.
Ważna uwaga!
Włosów
mokrych nie należy czesać szczotką, gdyż bardzo łatwo je
uszkodzić. Doskonale do tego nadaje się grzebień. Najlepiej z
rzadko rozstawionymi zębami, nie wyrywa i nie szarpie włosów.
Gdy już pachnące, świeże włosy chcemy modnie upiąć lub
ułożyć, stosujemy wtedy szczotki okrągłe lub
półokrągłe.
Zalecane są te z metalową lub plastikową
rączką.
Dlaczego?
- Otóż nie plączą włosów to ważna zaleta,
-
po drugie, poprzez dziurki, które są w rączce, włosy
szybciej schną
- po trzecie, nie elektryzują się
Grubość
loków zależy od grubości szczotki
Przewrotność na tym świecie nie ma końca, blondynki marzą o
kruczoczarnych włosach, brunetki zaś o jasnych kędziorkach
Proste
czy kręcone, długie czy krótkie?
Jeśli nasza głowa
obdarzona jest bujnymi lokami możemy temu troszkę zaradzić i
uporządkować je. Do takiego zabiegu najczęściej polecane są
szczotki płaskie o dużych powierzchniach ze sztywnym włosiem
zakończonym plastikowymi kuleczkami.
Aby efekt był
pewniejszy suszenie zaczynamy od nasady kierując strumień powietrza
wzdłuż włosa. Bardzo praktycznym i funkcjonalnym modelem szczotek
są specjalne składane szczotki do prostowania włosów
dostępne w każdej drogerii.
Trendy w modzie są tak różne jak gust nas kobiet.
Co
prawda okres tapirowania odszedł w niepamięć, poza Jagą Hupało
to czasem zdarza się, że chcemy z porządnej dziewczynki
przekształcić się w wampa i nastroszyć piórka.
Ze
szczotką nie damy rady tego zrobić, tak samo jak nałożyć pianki
szczotką.
Grzebień, najlepiej z ciasno ustawionymi zębami
świetnie się do tego nadaje.
Doskonale nadaje się również
do nakładania pianek, odżywek lub farb.
Wystarczy nałożyć u
nasady i pociągnąć wzdłuż włosów.
Farbowanie włosów
W każdej cywilizacji starano się zmieniać
kolor włosów. Sumerowie o czarnych włosach dokonywali zmian
w kolorze przez zakładanie na głowę ozdób ze złota.
W starożytnym Egipcie farbowano włosy za pomocą henny i
innych środków roślinnych.
Dla Greków ideałem
piękna była kobieta o jasnych włosach, jednak farbowali włosy na
ciemno farbami roślinnymi. Rzymianie jako pierwsi zastosowali farby
metaliczne, np. octan ołowiu lub sole srebra i miedzi. Używali też
ołowianych grzebieni do czernienia włosów.
Farbowanie
farbami utleniającymi rozpoczęto pod koniec XIX wieku w Niemczech.
Nie były one obojętne dla zdrowia. Pierwszą, nieszkodliwą
syntetyczną farbę do włosów opatentował w1907 roku Francuz
Eugene Schueller i nazwał ją: Auréale. Dało to początek
firmie L´Oréal, której założycielem był
odkrywca preparatu.
Koniec dwudziestego wieku to doskonalenie
utrzymania trwałości koloru, dobrej kondycji włosów i
wprowadzanie różnorodnych odcieni włosów. Początek
nowego tysiąclecia to trwałe farbowanie włosów bez użycia
wody utlenionej oraz stworzenie inteligentnych farb, uwzględniających
indywidualną strukturę każdego włosa.
Włosy: wypadanie
Do gabinetów dermatologicznych zgłasza
się coraz więcej osób z problemem nadmiernego wypadania
włosów. Pierwsze pytanie, które zadają po wejściu do
gabinetu to: jakie preparaty mają stosować, czym myć włosy, jakie
łykać witaminy.
Pierwsze
pytanie, które zadają po wejściu do gabinetu to: jakie
preparaty mają stosować, czym myć włosy, jakie łykać witaminy.
Odpowiedź w zasadzie jest bardzo prosta. Znając pierwotne
przyczyny, które powodują uszkodzenie mieszka włosowego i w
konsekwencji nadmierną utratę włosów wystarczy zastosować
terapię neutralizującą negatywny wpływ tych czynników.
A
teraz trochę teorii. Może wydać się to niewiarygodne, ale problem
wypadania włosów dotyczy 100 % populacji ludzkiej. Na skórze
głowy znajduje się ok. 100 000 –150 000 włosów.
Prawidłowo codziennie powinno wypadać ok. 40 –100 włosów.
Z punktu widzenia dermatologicznego o nadmiernym wypadaniu włosów
mówimy wtedy gdy wypada ponad 100 włosów dziennie. W
przypadku wypadania włosów możemy mówić o dwóch,
jakże różnych rodzajach :
1/ okresowe wypadanie
włosów, spowodowane czynnikiem zewnętrznym lub wewnętrznym
takim jak: poród, stres, zmęczenie, gwałtowne odchudzanie,
operacje w znieczuleniu ogólnym .
2/ wypadanie włosów
uwarunkowane genetycznie, gdzie czynnikiem inicjującym proces
łysienia są zaburzenia hormonalne, z towarzyszącym bardzo często
łojotokiem .
W ostatnich latach obserwujemy dość poważny
wzrost ilości kobiet z problemem nadmiernego wypadania włosów.
Wielu z nas sądzi , że problem łysienia dotyczy tylko niewielkiej
ilości kobiet. Rzeczywistość jest niestety inna. Po 30 roku życia
u bardzo wielu pań pojawiają się pierwsze oznaki łysienia.
Badania
przeprowadzone u ponad 500 kobiet powyżej 20 r. ż wykazały, że
proces łysienia dotyczył 100% kobiet.
Wśród badanych
kobiet przed okresem menopauzy 87% wykazywało różnego
stopnia łysienie rozlane, obejmujące skórę całej głowy,
13% łysienie typu męskiego, ograniczone do środkowej części
głowy.
W grupie kobiet po menopauzie 37% miało łysienie typu
męskiego a 63% typu rozlanego.
Na podstawie tych danych widzimy,
że proces łysienia jest także powszechny wśród kobiet.
Jakie są przyczyny . Największym winowajcą są:
ANDROGENY
Androgeny to tzw. hormony
męskie. Do najważniejszych należy testosteron. W organizmie
mężczyzn powstają w jądrach, u kobiet produkowane są przez
nadnercza i jajniki. Do najważniejszych należy testosteron , który
na skutek przemian biochemicznych pod wpływem enzymu alfa 5
reduktazy przekształcany jest w bardzo aktywną cząsteczkę.
DwuHydroksyTestosteronu / DHT/. Substancja ta ma olbrzymią siłę
niszczącą m. in w stosunku do mieszka włosowego.
Negatywny
wpływ androgenów na proces łysienia jest bezdyskusyjny.
Najlepszym przykładem jest fakt, że mężczyźni kastrowani przed
okresem dojrzewania płciowego nigdy nie łysieją Natomiast podanie
im doustne androgenów powoduje „normalne „ łysienie. Po
odstawieniu hormonów proces wypadania włosów ulega
zahamowaniu. Istotą łysienia jest bardzo szybkie zmniejszenie
wielkości mieszka włosowego ze stopniowym skracaniem fazy wzrostu
włosów pod wpływem androgenów. W przypadku kobiet
występuje szereg przyczyn zwiększonego stężenia androgenów.
Można je podzielić na spowodowane chorobami jajników,
nadnerczy ewentualnie innymi schorzeniami.
Do
najważniejszych należą :
1/ choroby jajników:
nowotwory , zespól policystycznych jajników,
2/choroby
nadnerczy : wrodzony przerost nadnerczy ,choroba Cushinga,
nowotwory,
3/ inne przyczyny : leczenie , otyłość, starzenie
organizmu, hiperandrogenizm o najczęściej nieustalonej etiologii.
W
omawianiu przyczyn łysienia u kobiet warto zwrócić uwagę na
związek łysienia z otyłością.Tkanka tłuszczowa ma zdolność
przemiany pochodnej testosteronu do wolnego testosteronu i tym samym
zwiększenie jego ilości w organizmie.
Inną nie mniej ważną
przyczyną wypadania włosów jest ŁOJOTOK. Łojotok oznacza
nadmierną aktywność gruczołów łojowych. Aktywność ta
sprzyja :
-zaburzeniom ukrwienia w obrębie mieszków
włosowych
- powstawaniu ŁUPIEŻU początkowo zwykłego a
następnie tłustego
– skóra łojotokowa zawsze zakażona
jest drożdżakami z rodzaju PITYROSPORUM OVALE
Powracamy do
pytania jak sobie radzić w przypadku nadmiernego wypadania włosów.
Posiadając wiedzę dotycząca przyczyn można postawić konkretne
wymagania preparatom kosmetyczno – leczniczym przeznaczonym do
kuracji przeciwdziałającej wypadaniu włosów. Kosmeceutyki
te powinny:
1/ hamować aktywność alfa 5 reduktazy, tym samym
ograniczyć ilości DHT,
2/ zmniejszyć negatywny wpływ DHT na
mieszki włosowe,
3/ chronić przed uv,
4/ przywracać i
utrzymać równowagę hydro-lipidową skóry i
włosów.
Odkrycie zależności łysienie od wpływu
DwuHydroksyTestosteronu pozwoliło na wyprodukowanie profesjonalnych
preparatów pielęgnacyjno – leczniczych. Podstawowym
zadaniem tych kosmetyków jest ochrona mieszka włosowego przed
destrukcyjnym wpływem DHT. W badaniach naukowych, a następnie
praktyce lekarskiej okazało się , że najlepsze efekty uzyskuje się
stosując preparaty zawierające w swoim składzie substancje
zbliżone budową do DHT lub hamujące przekształcenie testosteronu
w DHT. Substancje takie rywalizują z DHT o dostęp do receptorów
zlokalizowanych na mieszku włosowym. Im więcej podobnych substancji
połączy się z receptorem, tym mniej będzie wolnych receptorów
dla prawdziwego DHT. Tym samym chroniony będzie mieszek i zahamowany
proces łysienia. Gdy dotknie nas problem nadmiernego wypadania
włosów, to szukając w aptekach, lub drogeriach dobrych ,
skutecznie działających preparatów leczniczo –
pielęgnacyjnych poświęćmy trochę czasu na zapoznanie się z
opisem produktu. W ulotce dołączonej do preparatu szukajmy
informacji o działaniu danego produktu na ilość i aktywność DHT.
Każdy producent, któremu udało się opracować substancje
neutralizujące szkodliwe działanie DHT w stosunku do mieszka
włosowego na pewno będzie się tym chwalił. Jedną z pierwszych
linii kosmetycznych na Świecie, która spełnia wymogi
współczesnej medycyny i kosmetologii jest NISIM . Cała linia
obejmuje profesjonalne produkty do pielęgnacji codziennej :
szampony, odżywki oraz stymulację odrostu włosów.